Νίκος Ανεσίδης, MD, Γυναικολόγος Υποβοηθούμενης Αναπαραγωγής
Αργυρώ Αγιομαμίτου, MD, Μαιευτήρας Γυναικολόγος
Η επίσκεψη σε ένα Ιατρείο Υποβοηθούμενης Αναπαραγωγής αποτελεί ένα σημαντικό βήμα στο ταξίδι προς τη γονεϊκότητα. Είναι απόλυτα φυσιολογικό να υπάρχουν ταυτόχρονα αισθήματα ελπίδας, αγωνίας αλλά και επιφυλακτικότητας και όλα αυτά να μεταφράζονται σε πολλές απορίες και ερωτήσεις. Παρακάτω συγκεντρώσαμε ορισμένες από τις συχνότερες ερωτήσεις που μας θέτουν οι ασθενείς μας.
- Τι είναι η Υποβοηθούμενη Αναπαραγωγή και πότε ενδείκνυται;
Αν ένα ζευγάρι έχει τακτικές σεξουαλικές επαφές χωρίς προφύλαξη,για 12 μήνες και δεν επιτυγχάνει εγκυμοσύνη, συνιστάται σίγουρα έλεγχος γονιμότητας και πιθανότατα κάποια θεραπεία υποβοηθούμενης αναπαραγωγής. Σε γυναίκες άνω των 35 ετών, ο χρόνος αυτός μειώνεται σε 6 μήνες, λόγω της φυσικής έκπτωσης της γονιμότητας.
Η θεραπεία επιλέγεται και προσαρμοζεται πάντα στις ανάγκες κάθε ζευγαριού ή ατόμου. Οι πιο συχνές μέθοδοι περιλαμβάνουν
-Εξωσωματική γονιμοποίηση (IVF). Ωάρια και σπερματοζωάρια γονιμοποιούνται στο εργαστήριο.
-Μικρογονιμοποίηση (ICSI). Ένα μόνο σπερματοζωάριο εγχέεται απευθείας μέσα στο ωάριο.
-Ενδομήτρια σπερματέγχυση (IUI). Το σπέρμα μεταφέρεται απευθείας στη μήτρα την κατάλληλη στιγμή του κύκλου.
-Δωρεά ωαρίων, σπέρματος ή εμβρύων, όταν αυτό είναι απαραίτητο.
- Ποια είναι τα αίτια της υπογονιμότητας;
Η υπογονιμότητα μπορεί να οφείλεται σε πολλούς διαφορετικούς παράγοντες, που αφορούν είτε τη γυναίκα είτε τον άνδρα ή και τους δυο.
Στις γυναίκες, συχνά αίτια είναι η πρόωρη έκπτωση της ωοθηκικής λειτουργίας ή η μείωση της ποιότητας ωαρίων λόγω ηλικίας, διαταραχές της ωορρηξίας όπως συμβαίνει στο σύνδρομο πολυκυστικών ωοθηκών, η απόφραξη των σαλπίγγων, η ενδομητρίωση.
Στους άνδρες συνήθως αφορά στην ποιότητα του σπέρματος, χαμηλός αριθμός σπερματοζωαρίων, μειωμένη κινητικότητα ή ανώμαλη μορφολογία.
Σε ορισμένες περιπτώσεις δεν εντοπίζεται σαφής αιτία-αυτό ονομάζεται «ανεξήγητη υπογονιμότητα».
Η σωστή διάγνωση είναι το πρώτο και πιο σημαντικό βήμα.
- Ποια είναι τα ποσοστά επιτυχίας;
Τα ποσοστά επιτυχίας εξαρτώνται από πολλούς παράγοντες, κυρίως από την ηλικία της γυναίκας και το αίτιο υπογονιμότητσς. Κατά μέσο όρο, οι γυναίκες κατώ των 35 ετών έχουν πιθανότητες επιτυχίας 45-65% ανά κύκλο εξωσωματικής. Η σύγχρονη τεχνολογία—όπως η προεμφυτευτική γενετική διάγνωση και τα εξελιγμένα συστήματα καλλιέργειας εμβρύων—αυξάνει συνεχώς τα ποσοστά επιτυχίας.
- Υπάρχουν κίνδυνοι;
Οι θεραπείες γονιμότητας σήμερα είναι ασφαλέστερες από ποτέ. Οι κύριοι ιατρικοί κίνδυνοι περιλαμβάνουν το σύνδρομο υπερδιέγερσης ωοθηκών (OHSS), πολύδυμες κυήσεις ή μικρές επιπλοκές κατά τη λήψη ωαρίων. Με τα κατάλληλα πρωτόκολλα και τη σωστή παρακολούθηση, οι κίνδυνοι αυτοί πλέον μειώνονται στο ελάχιστο.
- Υπάρχει όριο ηλικίας;
Ναι, στην Ελλάδα, οι γυναίκες μπορούν να υποβληθούν σε ΥΑ μέχρι τα 54 έτη, με ειδική έγκριση από την Εθνική Αρχή Ιατρικώς Υποβοηθούμενης Αναπαραγωγής (ΕΑΙΥΑ) για άνω των 50. Λόγω έκπτωσης της ποιότητας των ωαρίων με την αύξηση της ηλικίας, σε μεγαλύτερες ηλικίες συστήνεται η δωρεά ωαρίων, με ποσοστά επιτυχίας έως 60%.
- Πόσο διαρκεί η διαδικασία;
Ένας κύκλος εξωσωματικής διαρκεί συνήθως 3-4 εβδομάδες, από την έναρξη της φαρμακευτικής αγωγής έως τη μεταφορά του εμβρύου. Σε κάποιες περιπτώσεις μπορεί να χρειαστούν περισσότεροι από ένας κύκλοι.
- Τι είναι η κατάψυξη ωαρίων;
Είναι η μέθοδος που επιτρέπει στις γυναίκες να συντηρήσουν τη γονιμότητα τους και να αναβάλλουν τη μητρότητα, για προσωπικούς, ιατρικούς ή επαγγελαμτικούς λόγους. Παρόμοια με την IVF, γίνεται η συλλογή ωαρίων και η κρυοσυντήρηση αυτών, με τη μέθοδο της υαλοποίησης (vitrification), με πολύ υψηλά ποσοστά επιβίωσης (95-98%).
- Τι μπορώ να κάνω για να βελτιώσω τις πιθανότητες επιτυχίας;
Ένας υγιεινός τρόπος ζωής μπορεί να κάνει τη διαφορά. Η διατήρηση φυσιολογικού σωματικού βάρους, η ισορροπημένη διατροφή, η αποφυγή καπνίσματος και υπερβολικής κατανάλωσης αλκοόλ, η λήψη συμπληρωμάτων διατροφής , η άσκηση και η σωστή διαχείριση του άγχους, συμβάλλουν στην καλύτερη γονιμότητα και για τους δύο συντρόφους.
Στην κλινική μας πιστεύουμε ότι η ενημέρωση είναι δύναμη. Οι ασθενείς που κατανοούν κάθε βήμα της θεραπείας τους, αισθάνονται πιο σίγουροι και συνεργάζονται πιο αποτελεσματικά. Η ομάδα μας βρίσκεται δίπλα σας με ενσυναίσθηση, διαφάνεια και τις πιο σύγχρονες μεθόδους υποβοηθούμενης αναπαραγωγής, σε κάθε βήμα του ταξιδιού σας προς τη γονεϊκότητα.
